تفصیل | شهادت 

18th September, 2018


نوی سرمقالی

لیکنی

د‌حزب‌اسلامی امیر‌ ورور حکمتیار

ویډیو

رادیو

ترانی



تفصیل

آقاى غنى در نقش قدم داود خان؛ نتايج محاذ آرايى با احزاب و تلاش بيهوده براى ارضاى طالبان

فریدون افراسیابی

2018-08-27

حدود ساعت هشت روز اول عيد، يگان موتر زره همراه با افراد امنيتى مسلح به دروازه ارگ، در حال داخل شدن بودند، اينها ذوات برجسته يى بودند که ميخواستند وارد ارگ شوند و در معيت رئيس جمهور و ديگر سران نماز عيد را برگزار نمايند.

درين لحظات بيشتر کارگزاران دولتى و امنيتى برويت چراغهاى سبزى که از جانب طالبان داده شده بود خاطر آرام داشتند. اعلام آتش بس سه ماهه و يکطرفه و حتى در خواست لست زندانيان طالبان از سوى حکومت، عيد پر فراغت و خوشى را نويد ميداد. اما برخلاف همه انتظارات خوشباورانه، از کرانه جنوبى درياى کابل و از داخل يک سراى در فاصله ميان پل هاى يک پيسگى و پل محمودخان، جاييکه دو سال قبل انفجار مهيبى رخ داده و و تعدادى زيادى از نفرات فرماندهى امنيت رجال برجسته و ديگر عابرين را بشهادت رسانده بود، فيرهاى مسلسل هاوان ارگ و وزارت دفاع را هدف قرار داد. همه تصورات صلح و آتش بس را بباد فنا داد، همه فهميدند که عناصرى از داخل طالبان و از آدرس طالبان، بنام اينکه با حکومت در برنامه تفاهم پيش ميروند و به آتش بس سه ماهه و طويل موافقت ميکنند، در صدد فريب حکومت بوده اند.

اگر چه مسؤليت حمله روز اول عيد را کدام گروهى تا حال بعهده نگرفته است. اما اين رويداد، ناکامى حکومت را براى جلب اعتماد طالبان اعلام ميگيرد. در تبصره کنونى سعى شده دلايل رغبت حکومت براى نزديک شدن با طالبان و فاصله گرفتن و کشمکش با ديگر احزاب زير بحث قرار گرفته است.

· ترس از شفافيت

براى بيشتر تحليل گران اين نکته عجيب جلوه ميکرد که چرا ميانه رئيس جمهور و موتلفان و حاميان انتخاباتى پس از پيروزى زود دگرگون شد. احزابى مثل جمعيت، جنبش و حزب اسلامى آقاى غنى را به پيروزى رساندند اما اقاى ضياء مسعود از جمعيت، آقاى جنرال دوستم از جنبش مجبور به گوشه گيرى شدند، برخى افراد حزب اسلامى که بگونه مستقل در انتخابات با تيم اشرف غنى بودند نيز زياد تر هدف بى وفايى قرار گرفتند که آقاى همدرد والى سابق پکتيا از اين جمله ذوات بودند.

کشمکش حکومت با احزاب زمانى گرم شد و بالا گرفت که آمادگيها براى برگزارى انتخابات بيش آمد. قريب يکسال بود که پيشنهادات و ملاحظاتى از سوى حزب اسلامى عنوان ميشد ولى حکومت به اين حرفها گوشش شنوا نبود، احزاب ديگر تا اين دم چندان بمسايل انتخابات جدى نبودند و بيشتر بر سر گزينش افراد شان در حکومت چانه ميزدند. اما حزب اسلامى در تمام ديدار ها با سران حکومت روى ترتيبات و آمادگيهاى لازم براى برگزارى انتخابات حرف ميزدند. حزب توانست پس از تلاشهاى زياد احزاب ديگر را نيز به پيگيرى مسايل انتخابات  تشويق نمايد که اجتماع احزاب در کابل سرينا روشنترين نمونه آن بود. بار اول بود که در سرطان امسال احزاب مطرح آماده ميشدند حرف مشترک و تصميم مشترکى را در محور انتخابات وارد ميدان نمايند.

عکس العمل تند رئيس جمهور در برابر نشست کابل سرينا و حمله غيرمترقبه تبليغاتى بر احزاب، اصرار کميسيون به اصطلاح مستقل انتخاباتى بر انتخابات پر از اشکال وتقلب، تشويش ارگ را علانيه ميساخت و نشان ميداد که تيم ارگ بخاطر محروم بودن از يک پايگاه حزب و سياسى آماده انجام يک انتخابات کامياب و شفاف نيست. حال بياييد ببينيم منشا و تکيه گاه غرور آقاى غنى و ارگ در نظر انداز نمودن خواست احزاب روى کدام اميدواريها استوار شده است.

· حمايت خارجى

اين نظر در بدو امر بسيار مهم است که ميگويند آقاى غنى جز افراد تربيت شده و معتمدى است که امريکا پيش از يازدهم سپتامبر با خود و براى پيش برد و توفيق در امور افغانستان با خود آورده است. امريکا باورى را که بالاى اينگونه ذوات ميداشته باشد، نميشود و بالاى ديگران داشته باشد.

فضل احمدمعنوى رئيس سابق کميسيون انتخابات يکبار در برنامه تحول تلويزيون آريانا ياد آور شد: (( آقاى غنى در انتخابات بازنده بود ولى به حمايت امريکا بر قدرت تکيه زد و اگر حمايت امريکا نبود پهره دار دفتر غنى هم از او اطاعت نميکرد))!  اين مطلب را شبکه اطلاع رسانى افغانستان در تاريخ ١٨ عقرب سال گذشته گزارش نمود.

پس دليل اول غرور آقاى غنى همان حمايت امريکا بايد باشد. از نظر معنوى تنها حمايت امريکا هم براى غنى کافى نيست و او ناگزير است که براى جلب پشتيبانى داخلى از برکه مسايل قومى استفاده کند و اين مسايل را بعنوان يک مجراى سياسى در دستور کار داشته باشد. غير از ادعاى معنوى، چه از احزاب بزرگ و چه از احزاب و حلقه هاى خورد، کدام حزب و گروه خاصى در کنار آقاى غنى نيست. تنها برخى عناصر از بقاياى احزاب سابق چپ و مخالف با احزاب جهادى، صداى حمايت از آقاى غنى و ارگ را بالا مينمايند که جشن ٢٨ اسد امسال براى اولين بار تحرک اين افراد را در قطارى از موتر ها که با تصوير هاى امان الله خان و اشرف غنى همراه بود به نمايش ميگذاشت.

آقاى غنى نيز در همين نزديکى ها ميان حکومت خود و حکومت نجيب قرينه گذاشت، در تبصره يى خاطر نشان نمود: آشتى ملى او با آشتى ملى داکتر نجيب تفاوت دارد و از حمايت جهانى برخوردار است!! منظور از حمايت جهانى همان حمايت  سياسى و نظامى امريکا و ناتو ميباشد در حاليکه آشتى نجيب حمايت سياسى و نظامى روسها را در اخير از دست داده بود.

· نتايج اختلاف با احزاب

سيد امين بهزاد نويسنده مسايل سياسى در ١٧ دلو سال ١٣٩٦ و در مقاله ايکه در سايت ((مدنيت)) نشر شده بود، داکتر غنى را به داود خان همتراز ساخته و با نشر عکس آنها نکات مشترک حيات سياسى و سلوک اجتماعى هر دو زعيم را مشابه خوانده بود.

به نوشته اين تحليلگر داود در اولين اقدام خصومت با  احزاب را در پيش گرفت، تا اينکه سر انجام همين سياست سقوط داود را فراهم آورى کرد.

چنانکه داود خان پايگاه سياسى و حزب نداشت، آقاى غنى نيز اگر رابطه خود را با احزاب مهم و مطرح خراب نمايد فاقد پايگاه مردمى و اجتماعى خواهد شد و پشتيبانى يکتعداد افراد پراگنده قومپرست و ملى گرا، عقده مندان سابق چپى و ديموکراتهاى غربگرا بدرد او نخواهند خورد، يکى از نتايج مهم اختلاف با احزاب اين شد که حکومت غنى وجاحت و اعتبار سياسى خود را از دست بدهد و با اينکه در ظاهر از اين حکومت در نشست مسکو دعوت شده ولى روسها و ايراينها بدلايل روابطى که حالا با طالبان دارند، ترجيح ميدهند که مطابق خواست طالبان در مذاکرات و مشوره هاى سياسى، حکومت غنى شرکت نداشته باشد.

در شرايط کنونى حکومت غنى با وجود انزواى بيرونى و درونى بر حمايت سيا و نظامى امريکا و ناتو مى نازد ولى روشن است که اين حمايت دوامدار نيست. رئيس جمهور ترامپ در پيامى بمناسبت  روز استقلال افغانستان از آقاى غنى خواسته بود که براى حل سياسى جنگ افغانستان کوشش نمايد، حل سياسى نياز به اين دارد که اداره آقاى غنى از ريسمانکشى و محاذ آرايى بگذرد و با همه جريانها رابطه بر قرار نمايد. حال نوبت به اين ميرسد که ببينيم، رئيس جمهور غنى با پيگرى يک سياست دوستانه و صادقانه با احزاب بکدام امتيازات ميتواند برخوردار باشد.

· کانديد اتفاقى

اعلاميه احزاب و جريانها سياسى که در روز چهارم عيد منتشر شده پيش روى ما است. درين اعلاميه با الفاظ صريح از حکومت خواسته شده تا راه توافق و همگرايى با احزاب کشور را در پيش گيرد، در متن اعلاميه  آمده است: (( احزاب سياسى معتقد است که اگر به طرح احزاب يعنى تغيير نظام انتخابات و تطبيق پروگرام بايمتريک در روز رايگيرى و نظارت موثر توجه نگردد، انتخابات پارلمانى مملو از تقلب و بحران زا خواهد بود))

به تاييد متن اعلاميه احزاب، حکومت آقاى غنى بايد از برگزارى انتخابات شفاف ترس نداشته باشد. همگرايى و موافقت با احزاب بسيار امکان دارد که چهره نامقبول اين اداره را بيک اداره مقبول و محبوب تبديل نمايد. و حتى از خود آقاى غنى را براى يکدوره ديگر کانديد اتفاقى  بسازد. آقاى غنى و تيم ارک به حمايت هاى احزاب پيش از حمايت خارجى اهميت قايل شود.

اگر حکومت نصف توجه و تلاشى را که براى جلب طالبان بخرج داد و هيچ سودى بار نياورد در نزديکى با احزاب انجام بدهد، اعتبار ملى و جهانى اين حکومت بالا خواهد رفت و  طالبان بدون شک به اين حکومت مراجعه خواهند کرد. آقاى غنى با پل ارتباط و محبت ميان احزاب باشد، ميتواند صاحب يک نقش قايدانه شود و از راههاى مثبت به آنچه از آن محروم و دور است دسترسى پيدا نمايد و حتى در نبود قواى خارجى از قوت و حمايت مردم برخوردار باشد.



د لیکوال لیکني
پخواني لیکني

واپس










اخبار

شعر و ادب

شهیدانو کاروان

18th September, 2018