تاريخي ليکنې

نړيوال تاريخ: نړيوال ډېر بچي زېږونکی پاچا

نړيوال تاريخ راته وايي چي د مراکش پاچا [مولا سماعیل ابن شریف(علوي)] چي د #ميرويس_نيکه هم عصره او تر ۱۷۲۷ع کال پوري د مراکش يو ديکتاتور ټولواک وو؛ دومره د جنسي اړيکو مينه وال وو چي د شاوخوا [۱۰۱۴]يو زر و څوارلس ماشومانو پلار سو، د نړيوال ريکارډ د کتاب له خولې چي ده څلور ماينې او [۵۰۰] مينځي لرلې چي له هغوى سره ئې له ۵۷کالو تېرولو وروسته تر شا [۸۸۸] لوڼي او زامن پاته سول. په مينځو کي چي اکثره ئې دده په خوښه سره يو ځای سوي وې، د هسپانيې، ترکيې، انګلستان او عربو ښځو ډېري وې، هغه د اولادونو د پاره يو دفتر لاره او د هر ماشوم په پيدا کېدو بايد يو دولتي کور ورته جوړ سوی وای چي په دفتري ژبه کي ئې ورته [سجلماسه] ويله....
نور ولوله

نامه دوکتور بلتاجی برای دختر شهيد خود اسماء البلتاجی

درست شش سال پیش بتاریخ ۱۳ اگست سال۲۰۱۴م نامه یکی ازرهبران تحریک اخوان المسلمین محمد البلتاجی اززندان بنام دخترشهید (۱۷) ساله اش ( اسماء البلتاجی ) که درمیدان رابعه العدویه قاهره ( مصر) توسط فایرمرمی عساکربی رحم حکومت کودتاچی عبدالفتاح السیسی به شهادت رسید .  (شاید نامه های زیادی را مطالعه و یا هم  نوشته باشید، مگر امروز نامه یک پدر را که بنام دختر شهید خود نوشته مطالعه کنید-  نامه یک رهبر اخوان المسلمین محمد البلتاجی که بنام دختر شهید 17 ساله اش (اسما البلتاجی)  نوشته مطالعه نمایید کسیکه در مصر به شکل  ظالمانه مورد هدف گلوله قرار گرفت...
نور ولوله

٢١ فير مرمى توپ !

معمولاً جشن هاى آزادى كشور ها را با رژه نظامى و ٢١ فير توپ تجليل و اجرا مى كنند كه اين رسم از قديم الايام در كشور ما نيز معمول بوده است؛ ولى در كشور بيچاره ما سال ها است كه جشن ها را در پناهگاه ها و بدور از انظار عامه تجليل و قدر دانى دارند، آنچه آحاد و شاخص بود كه امسال آنرا با "١٤ فير " راكت پراگنده و مخرب اجرا كردند كه متاسفانه اين ١٤ فير راكت و يا به اصطلاح روز هاى پيشين " توپ " در محوطه ارگ ٧ تن از افراد بى گناه را مجروح و تلفات ديگرى هم با خود داشته است.  از ايام كودكى از اينكه طفل تيز هوش و كنجكاوى بودم ،  نزد من اين سوال مطرح بحث بود كه چرا در جشن ها با "٢١ فير توپ "  و با ...
نور ولوله

موږ له خپلواکۍ د مخه او اوروسته

دوه لنډ تاريخي يادښتونه... پوره يو سل او يو کاله وړاندي په همدې ورځو کي انګرېزانو په يوه شپېته زریز ځواک سره؛ چي يو لک باروړونکي څاروي ئې مل وه پر تش لاسي افغانستان يرغل وکړ، وېشلي افغانانو ددې فرنګي يرغل داسي تش لاسې مقابله وکړه چي د هغه وخت د انګلستان صدراعظم [#ګلیډ_سټون] اړ سو چي متارکه اعلان او د سولي غوښتنه وکړي. د سولي د خبرو د پاره افغانان او انګرېزان د اګست په ۸ نيټه په راولپنډۍ کي کښېنستل. خبرو کي د انګرېزانو لخوا د صوبه سرحد مشر وزیر [هیملټن ګرانټ (د سرحد صوبې مشر او د بريتانوي پلاوي مشر)] کمشنر [جان سیفي] جنرال [نوبری] او د قلات (بلوچستان) [نواب شمس ش...
نور ولوله

درې ننگيالي بلوڅان چې ۸۴ انگريزي يرغلگر يې په يوازې ځان ووژل

روايت دئ چي د افغان انګليس په دوهمي جګړې  ۱۸۷۹-۱۸۸۰ع په دوران کي دې دريو مري بلوڅو د انګریزانو خلاف جنګ کي له یوه غره څخه په ګټه انګرېزي يرغلګر تر بريد لاندي ونيول. دوی درې وتوانېدل چي په یوازي سر ۸۳ انګریزان په نخښه او ووژني، چي بالاخره په کال ۱۸۹۱ع کال ونيول سول او په تورو اوبو کي له زندان او شکنجو وروسته انګریزانو اعدام کړه. په دې څلور کلنه مبارزه کي انګرېزانو د دوی پر سيمه هر ډول د تګ راتګ بنديزونه ولګول او اخر ځل د زرګونو فوځيانو په ملګرتيا دوی په دې غره کي محاصره او ونيول. ما اورېدلي چي د دوی دريو هر يوه پر سر سل هندۍ کالداري انعام هم ايښوول سوی وو. ي...
نور ولوله

زموږښاغلي مېرمن عينو

د #کندهار ښار ختيځ ته نږدې يو کارېز دئ چي د عينو کارېز ئې باله او اوس ئې د کاريز پر مځکه ځيني مېني وداني سوي دي. د مشرانو د شفاهي رواياتو له مخه؛ چي کله #احمدشا_بابا د پاني پت ميدان څخه د لښکر سره مل د هند له سفره بريالی افغانستان ته راوګرځېد[۱۷۶۱ع]، نو ماښام ناوخته کندهار ته نژدې ئې امر وکړ چي شپه همدلته وکړي او سبا د ورځي بايد په ښه شان او شوکت ښار ته ننوزي. لښکرکوټ ته په نږدې کلي کي د يوې مېړنۍ افغاني [عينو] کور چي مېړه ئې همدلته د بابا په لښکر کي وو، د مېرمن عينو مېړه د شپې په پټه تر نور لښکر د مخه خپل کور ته ولاړ. د کور دروازه ئې و ټکوله، مېرمن عينو دروازې ته ورغله او پوښتنه ئې وکړه: &laqu...
نور ولوله

نړيوال تاريخ: د نړيوال تاريخ بوږنونکی عکس

دا عکس د  عراق نامتو لرغونپوه [ ډاکټر_عبدالله] او نامتو شاعري [بانو امل الجبوري] دئ چي د  لندن په يوه  نندارتون کي ناڅاپه هغه وخت په ژړا سوه چي نندارتون کي ئې د خپل هيواد غلا سوي اثار وليدل!. کله چي په ۲۰۰۳ ع کال کي  امريکا،  ناټو او اروپايي يرغلګرو پر عراق بريد وکړ، په  بغداد کي د نړۍ په کچه لوی  ميوزيم ئې په لاسي ډول چور او پاته ئې په دريو ورځو کي په ايرو بدل کړ. دغه اثار چي په بمباريو کي ورک سوه، شمېر ئې ۱۷۰۰۰ ته رسېږي، کله چي لويديځو يرغلګرو پر عراق د يرغل نيت وکړ، د عراق پخواني مشر [ صدام_حسین] په امر د "نمرود" ګنج، د زرګونو ټوټو په ګډون، ګڼ تار...
نور ولوله

ټولپوښتنه

زمونږ نوي ویبسائټ څنګه دي؟