No-IMG

"جامعه جهانی" .. وسخنهای از این قماش !!

از همان روزهای نخست که مرتکب خواندن ونوشتن شده بودم، واژه ی " جامعه جهانی" گاه وناگاه پیش رویم سبز میکرد ومن هم بدون هیچ التفاتی از پهلویش میگذشتم. بعد ها که جغرافیای " دانستگی" هایم وسیعتر شد، دیدم که این واژه ی " جادویی " همه جا حضور پر رنگ دارد، به هر زبان حتا به زبان اشاره همیشه جلوه گر است. در کشور ما و در بیست سال گذشته " جامعه جهانی" خودش شخصا حضور داشت، وحالا که بار وبندش را برداشته وبه ظاهر رفته است، در این روزها تنها منحیث یک واژه، چه در کابل وچه در پایتخت های دور ونزدیک، شب وروز ورد زبانها است. در کابل از " جامعه جهانی " میخواهند حکومت سرپرست امارت اسلامی را برسمیت بشناسد، ودر بیرون از کشور از "جامعه جهانی" التماس دارند که رژیم طالبان را برسمیت نشناسند.

با یک دید گذرا به آنچه آنرا " جامعه جهانی " میشود بمانیم و کارکردگی اش در مرحله ی بعد از جنگ دوم جهانی، به سادگی میشود به این نتیجه رسید که جامعه ی جهانی همانا کشور های نیرومند وتاثیرگذار جهان اند، وقانون بین المللی هم در حقیقتش همان قانونی است که منافع " قدرتمندان جهانی " را تحقق میبخشد.  از این رهگذر این منافع قدرتهای جهانی است که واژه ی جامعه ی جهانی را تعریف میکند وسمت وسو میدهد. وهر آنچه روی ورق نوشته شده است تنها هنگامی معنا پیدا میکند وبه " عمل " تبدیل میشود که منافع این قدرتها را تحقق بخشد. البته پارادایم های سیاست خارجی قدرتها همیشه در حرکت اند، وهمچنان توازن قوا میان قدرت های جهانی در یک حال نمیماند، وچه بسا که قدرتهای منطقه ی توانسته اند خود را به صف قدرتهای تاثیر گذار جهانی، برسانند. اما با وجود این همه، جامعه جهانی به مفهوم تمام کشور های جهان یا هم سازمان ملل متحد ودگر نهاد های بین المللی نمیتوانند برون از چنبره ی قدرتهای بزرگ وتاثیر گذار مستقلانه ویا موفقانه عمل کنند.

حالا پرسش این است که این " جامعه جهانی" را در ادبیات سیاسی أفغانستان پسا امریکا چگونه میشود تعریف کرد؟  کابل نشینهای امروز و دیروز هنگامیکه " جامعه جهانی " میگویند، مخاطب شان کی است؟ آیا منظور شان مثلا تمام کشور های عضو سازمان ملل متحد است؟ یا اینکه اعضای شورای امنیت سازمان ملل متحد؟ ویا هم کشور های تاثیر گذار منطقه وجهان؟

منظور شان هر کی باشد و هر چه باشد، اگر آنها منتظر این باشند که جهان از دریچه ی ارزشهای انسان دوستانه ی مبتنی به حقوق بشر به أفغانستان پسا امریکا مینگرد، از دید من انتظار شان را به یک " وهم " بسته اند.. یک " وهم " به نام " جامعه جهانی ".

تبصره / نظر

نظرات / تبصري

د همدې برخي څخه

شریک کړئ

ټولپوښتنه

زمونږ نوي ویبسائټ څنګه دي؟