No-IMG

مدیریت مساجد !

بسیار دانشوران ونویسندگان پیرامون حکومت اسلامی مطلب نوشته اند ولی شاید کمتر کسانیرا سراغ داشته باشید که بگونه ویژه روی نظام ومدیریت مسجد که بحث حکومت اسلامی ضمیمه آن است ، توجه نموده باشند.

لازم میاید درین بخش ازسوی سازمانهای سیاسی ومجامع علمی اسلامی ، پژوهشی شود ، بحث های موجود درین زمینه شناسایی ، توحید و راه ایجاد مدینه فاضله اسلامی در عصر کنونی را که در تیوری ودر هاله ابهام مانده ، بصورت عینی وعملی نشاندهی نماید.

بدون شک ، ابتکار استاد غلام الدین کلانتری استاد دانشگاه و مشاور ارشد وزارت حج واوقاف برای نوشتن کتاب پر محتوای  " مدیریت مساجد و تربیت اسلامی جوانان در افغانستان "  گام بزرگی است که میتواند برای پژوهشگران این موضوع منبع معتبری قرار بگیرد.

نگاه عمومی:

کتاب ۲۲۵ صفحه یی مدیریت مساجد وتربیت اسلامی جوانان در افغانستان پایان نامه دور ماستری استاد کلانتری در دانشگاه " جامعه المصطفی العالمیه " است ولی این کتاب بخاطری پرحجم وغنی از مطالب بیرون آمده که استاد کلانتری رهبری بخشی را پیش میبرد که برای مشوره دهی وآموزش خطبا در وزارت حج واوقاف مسوولیت داشت ، استاد توانسته مشکلات ونکات مهم در مدیریت مساجد را بگونه عملی مشاهده نماید.

ناشر کتاب و بنگاه نشراتی میوند یادآورشده که این کتاب پس از رساله مختصر دانشمند وفقیه مرحوم " احمد مفتی زاده " اثر مشروحی درین راستا میباشد.

استاد فضل الرحمن فاضل مولف ، پژوهشگر ، روزنامه نویس سرشناس کشور وسفیر پیشین افغانستان در مصر مطالعه کتاب را نه تنها برای مسوولین وزارت حج و خطبا که برای هر فرد مسلمان لازمی دانسته است.

استادفاضل از دو اثر مهم استادکلانتری که یکی ترجمه "قدوری " کتاب مهم فقه احناف و دیگری ترجمه سودمند وقطور " الفقه الاسلامی وادلته " نوشته فقیه ودانشمند جهان اسلام پروفیسور دکتر وهبته الزحیلی نیز یادآوری نموده است. استاد فاضل همچنان پیشنهاد مینماید : بخشیکه درکتاب به مدیریت مساجد در کشورهای اسلامی مربوط است ، ازروش کشورهای مصر وترکیه نیز عناوینی را شامل نماید.

استاد فهیمی ریس دانشگاه استاد ربانی از تلاش وزحمات استاد برای تدوین کتاب تقدیر و خاطر نشان میکند : استاد کلانتری خلای بررگی را شناسایی نموده است.

کتاب مدیریت مساجد مشتمل برهفت فصل است که در نگارش آن چندسال کارشده وبه  ۱۱۶  منبع سرزده شده است.

برتری کتاب درین است که بسیاری واژه ها و کلمات زیر بحث ریشه یابی وتحقیق شده و هر اشاره ونقل با آدرس وترجمه و توضیح روان آن در پاورقی منظم همراه آمده است.

مطالب متن :

در مقدمه کتاب ، نظام اسلامی بسان " منظومه یی " نشان داده شده که مسجد در محور آن قرار دارد  ، اما حالا این منظومه "در حالت احتضار " قرار گرفته است.  بازهم ودر حال " اگر چیزی وجود دارد این از برکت مسجد  میباشد." واین روشن است که "عقربه شرع" بسته بمیزان فعالیت وحرکت مسجد میباشد.

شعر علامه اقبال :

فقیران تا بمسجد صف کشیدند

گریبان شهنشاهان دریدند

چو آن آتش درون سینه افسرد

مسلمانان  به در گاهان خزیدند

بهترین تمثیل  برای حالت زار امروز مساجد آورده شده است‌.

درفصل اول کتاب ، جایگاه ونقش مساجد آمده ، گفته شده که تشکیلات مسجد ونظام آن تشکیلاتی معنوی است ودر منابع فقهی ازآن تعریفی داده نشده است. در حالیکه هرچه ازعلما و مشاهیرعمده عالم اسلام بوده در تربیت گاه مسجد تقدیم جامعه شده است.

فصل اول به تفصیل ، اعتلای مسلمانان را در اعتلای نظام مسجد نشان میدهد.

فصل دوم به اهداف واصول مدیریت مساجد میپردازد ودر آن به اصل امر بمعروف بمثابه " واکسین مصایب اجتماعی " نگریسته شده است. حتی که نقل قول عمرابن عبدالعزیز که گفته است " آبادی شهرها به برپایی عدالت مربوط میباشد"  نیز بخاطر اهمیت امربمعروف ذکر گردیده است.

فصل سوم کتاب به الگوهای مدیریت مساجد در کشورهای اسلامی اختصاص یافته است. از روش کشورهای عربستان سعودی ، مراکش ، سودان ، ایران ، اقمار سابق شوروی ، اروپا و اخص آلمان نیز به تفصیل یادآوری بعمل آمده است.

درین شرح آنچه در مراکش وجود دارد ، بهتر جلوه میکند ، از توضیحات آمده معلوم میشود که مدیریت مسجد بسته به سلیقه وسیاست هرکشور است وفعالیتها درین زمینه توحید نگردیده است.

ازقضیه اسلام هراسی که بعنوان مزاحم بزرگ پیشرفت مساجد امروز نشاندهی شده نیز در فصل سوم یاد آوری گردیده است.

آسیبها وفرصتهای مدیریت مطلب مهم دیگری است که در فصل چهارم کتاب زیر مداقه قرار گرفته است . اصل مهم درین بخش استقلال مساجد ، امامان وخطبا است که باید همیش محفوظ بماند . نویسنده کتاب به این نظر است " امامت وخطابت نباید کاردوم تلقی شود. " کارمند شدن امام آسیب بزرگی بمسجد وارد میسازد.

مسجد جای امربمعروف و "محل بایدها ونباید ها است" واین اصل زمانی برقرار میماند که مسجد از وابستگی بیرون باشد.

فصلهای پنج ، شش وهفت کتاب به بررسی وضعیت مساجد در افغانستان میپردازد ، باخواندن این بخشها ، نظر استاد که نظام دادن مساجد در افغانستان هنوز  کارزیادی لازم دارد برجسته میشود ، تاهنوز درین کشور آمار دقیقی از تعداد مساجد افغانستان جمع آوری نگردیده است.

در کتاب تاکید شده ، دولت نه بخاطر  اهداف اقتدار طلبانه بلکه به مرام سازنده ، نظارت خودرا برای بهتر شدن نظام مساجد مستمر نماید. شورای مساجد وهیات امنای مساجد را برسمیت بشناسد ، برای آنها درجات ومراتب علمی واداری را معین و لباس ویونیفورم مناسب ومخصوص با شان امامان وخطبارا درنظربگیرد.

 کتاب مدیریت مساجد برای شیفتگان احیای نظام اسلامی فراورده تازه ومهمی است ، من وتعداد دیگری ، ازمدتها اطلاع داشتیم که استاد روی نگارش چنین کتابی کارمیکند ، وقتی کتاب به بازار آمد ، جز نخستین کسانی بودم که کتاب مدیریت مساجد را بدست آورده وبا استفاده ایام کرنتین آنرا باعلاقمندی  مطالعه نمودم . پیرامون کتاب پیشنهاداتی هم دارم که میشود حین چاپ مجدد کتاب آنرا شریک نمایم.

در مجموع پیشکش مقبول "مدیریت مساجد" را برای استاد کلانتری یک پیروزی علمی مهم میدانم و پیروزیهای مزید شانرا آرزو مینمایم.

تبصره / نظر

نظرات / تبصري

د همدې برخي څخه

شریک کړئ

ټولپوښتنه

زمونږ نوي ویبسائټ څنګه دي؟