No-IMG

شرق وغرب - بخش ششم

شرقی در غرب

در پنج بخش گذشته اگر عزیزان این سلسله را تعقیب کرده باشند درمیابند که به نقاطِ عمدهء موجود در غرب اشارت داشتیم،تا به این نقطه برسیم که انسان شرقی در غرب چگونه زیست دارد؟

آیا او آن سعادتی را که بیان داشتیم دارد؟به عبارت واضحتر او خرسند است؟

بحث سعادت را در بخش پنج همین سلسله مطرح کردیم که سعادت چیست؟ سعادت اخروی یا سعادت دنیوی؟ وبحث سعادت اخروی را به آخر موکول کردیم.

خوب،پوشیده نیست همه انسانهای شرقی با وصفِ مشترکاتِ فرهنگیی شرقی وحتی اشتراکِ دینی بازهم تفاوتهای بین خود دارند،واین تفاوتِ درون شرقی در چهرهء ممالک متعدد بارز گردیده است.

امنیت،رفاهیت،دو عنصری هستند که وجودِ آن مانعِ انجذابِ مُفرطِ انسانِ شرقی به غرب میشود.مثلا اتباع مالیزی، اتباع سنگاپور، اتباع برونای، حتی اتباع اندونیزی غرب نشین نیستند، گرچند تعدادی از اندونیزی ها به استرالیا برای کار میروند ولی چنان نبوده است که شیفتهء زندگیی غرب شده باشند،اتباع ممالک عربیی حوزهء خلیج فارس با وصفیکه جوامع محافظه کار اند فقط برای سیاحت به غرب میایند ولی شیفته زندگی در غرب نیستند،یک جوان سعودی همینجا تحصیل میکرد میگفت مادرش از دانشگاه ویانا در اتریش تحصیل عالی کرده و به سعودی برگشته است و بیست سال میشود که هیچ علاقهء برای چکر و گذرانیدن تعطیلات تابستانی در غرب ندارد بلکه اصرار میکند تا تعطیلات را در یک کشور شرقی سپری کنیم، اتباع هند و پاکستان گرچند بسیار در غرب بسر میبرند ولی معلوم میشود برای کار و درامد میایند اما شیفتگی خاصی از نظر فرهنگی به غرب ندارند گرچند این اتباع شبه قارهء هند خیلی متأثر از خوی وخصال حقوقیی انگلیس اند.

اتباع ترکیه بیشترین نفوس شرقی در بعضی ممالک شمال اروپا را تشکیل میدهند وگرچند در آزادی و طرز زندگی بسیار شبیه غربیان گشته اند ولی ملی گرایی خودرا شدیدا حفظ کرده اند و خرسندی خود را در سفر به کشور خود حس میکنند. در موسم تعطیلات تابستانی زمین وزمان به ترکیه میریزد.

کشورهای مثل مصر وشمال افریقا فقیر اند واتباع زیادی در غرب مخصوصا در اروپا دارند با اینهمه خرسندی خود را بیشتر در کشور خود حس میکنند مثلا نمیگویند که همینجا تا آخر عمر زندگی میکنیم، علاقه به آن جاهای که دچار بیروکراسی شدید است دچار نقص خدمات است دچار ازدحام نفوس است نداریم، نه، بلکه علاقهء وافر به برگشت دارند و اندک ترین درامد خودرا در کشورهاشان سرمایه گذاری میکنند، یعنیکه سعادت خودرا آنجا احساس میکنند ورنه خلاف سعادت چرا کسی کار کند؟

یادم است یک روز در کشور مصر که شاید بیست وپنج سال قبل باشد در ایستگاه ترام ــ ریل های برقیی دو خانهء درون شهری ــ با جمعی محصلین منتظر ترام بودیم، مردی هم آنجا ایستاده بود، بروتِ پهن داشت که بر لبهایش خمیده بود، ودر ان گرمی بالاپوش دراز بر تن، وبوت های که تلی های کلانی داشت در پای کرده بود، یعنی مرد مُختلّی جلوه میکرد،سر صحبت با ما گشود وهر یکی را پرسید که از کجا میباشیم؟

سپس گفت من مدت های طولانی در غرب زندگی کردم، همانجا ازدواجها کردم، به کاروبارها مصروف شدم ولی در آخر برای وطنم برگشتم.

از سخنان وی مارا خنده گرفت، حرفهای اورا باور نکردیم گفتیم بیماریی روانی دارد، کسی که غرب برود چرا برگردد؟طرز لباسهای او ومخصوصا ادعای ازدواجهای او وادعای محبت وی به وطن مارا بیشتر وا میداشت تا اورا دروغگویی یا دیوانهء بشماریم و بین هم لبخند بزنیم.

ولی حقیقت این بود که او راست میگفت این ما بودیم که تصویر کتابیی از غرب در ذهن خود رسم کرده بودیم، فکر میکردیم همه کس آنجا باید دریشی بپوشند ونیکتایی ببندند و در عقب میزو دفتری قرار گیرند ووقتی برمیگردند علائمِ ثروت در آنان نمودار باشد و نیز چنان متکبر باشند که با ما سلامی ندهند.

اینکه چرا چنین تصور در اذهان بسیار نوجوانان شرقی وجود دارد بحث دارد.

بلی آن مرد دنبال نوستالوژیی میگشت که دیگر دیر شده بود، یا بسان شخصیکه به آخرین عرابهء قطار بکوشد ملحق شود به سوی وطنی به مفهوم تجریدی میدوید......هنوز در پیش چشمم آن شخص و سخنهایش مجسد میشود که میگفت شما هم مغترب هستید از کشورهای دیگری آمده اید ولی اینجا هم ملک شماست زیرا شما اینجا، یعنی مصر برای کسب مال وثروتی که نیست نیامده اید، برای حمل مفاهیمی آمده اید که پدران ونیاکان شما به آن رابطه دارند به آن منسوب اند ومیخواهند شما هم به نوعیت بهترِ آن منسوب شوید...

مرد فیلسوفی بود یا حکیمی که در اثنای سالیان درازِ غیاب از دار و دیار شرقییِ خود اعتنا به مظهر وشکل وقیافهء شرقی را از دست داده بود زیرا شاید او یاران دورهء نوجوانی را در شهرِ قاهرهء مزدحم از دست داده بود شاید هم خانوادهء را که اورا به غریبه بودن آن طرز لباس متوجه سازد دیگر نداشت،فقط آنچه برای آن برگشته بود ریزانیدن واپسین عرقهای بدن زیر آفتاب سنگین شرق بود ...

ادامه دارد......

تبصره / نظر

نظرات / تبصري

د همدې برخي څخه

شریک کړئ

ټولپوښتنه

زمونږ نوي ویبسائټ څنګه دي؟

زمونږ فيسبوک